Ruanda'da Goril Safari

Nesilleri tükenme tehlikesi altında olan 800 adet dağ gorili Afrika’da, Ruanda, Uganda ve Kongo Demokratik Cumhuriyeti’nin kesiştiği noktada yer alan Virunga Volkanik Sıradağları’nda yaşıyorlar.

Ruanda’da bulunan Volkanlar Ulusal Parkı, Uganda’daki Bwindi Ulusal Parkı ve Kongo’nun doğusunda yer alan Virunga Ulusal Parkı dahilinde goril safari yapmak ve gorillerle birlikte 1 saat geçirmek mümkün. Biz Ruanda sınırları içinde yaşayan Titus Goril Ailesi'ni ziyaret ettik.

Yaşadığımız maceranın detayları için kitabım Yaşamımdan Süzülen Afrika 339-345 sayfalarını okuyabilirsiniz.

 

Sabah Gazetesi Seyahat Eki'ndeki yazım...

Sabah Gazetesi Seyahat Eki'nde bugün yayınlanan Ruanda Goril Safari ile ilgili yazım...

http://www.sabah.com.tr/Turizm/2014/04/09/sisteki-gorilleri-ziyaret

 

Ruanda Soykırımı'nın 20.yılında...

Nyamata Kilisesi Anıt Sitesi, katledilen Tutsilerin kafatasları...

7 Nisan 1994’de başlayıp yaklaşık 100 gün süren, Hutu Kabilesi mensuplarının Tutsileri ve ılımlı Hutuları ortadan kaldırmak amaçlı planlı gerçekleştirdikleri Ruanda Soykırımı’nın üzerinden 20 yıl geçti. Bu 3 ay zarfında ülkenin %20 nüfusuna tekabül eden yaklaşık 1,000,000 Ruandalı öldürüldü, bir çok Tutsi ve ılımlı Hutu da civar ülkelere göç etmek durumunda kaldı.

Kigali’deki Gisozi Soykırım Müzesi ’ndeki panoda bu yaşananlardan ders almış görünen Ruandalıların düşünceleri şöyle yazılmış.

“Ruanda dağların, tepelerin, ormanların, göllerin, gülen çocukların, pazardaki çalışkan halkın, dansçıların, trampet çalanların, zanaatkarların ülkesi. 26.338 kilometre karelik yüzölçümümüze 8 milyon (gerçi 2011 kayıtlarına göre 11 milyon) nüfusu ve binlerce tepeyi sığdırmayı başardık. Toprağımız zengin ve verimli, iklimimiz ılımlı. Bu topraklar yüzyıllardır bizim vatanımız. Biz tek vücuduz, tek bir lisanı konuşuyoruz ve tek bir tarihimiz var. Yakın geçmişte soykırım hayatımızın üzerine kara bulut olarak çöktü ve bizim birlik duygumuzu mahvetti. Bu yaşananlar hayatımızın en acı bölümüdür. Ancak geleceğimiz için kaybettiklerimizi ve yaşadıklarımızı hatırlamalıyız.Bu bizim;geçmişimiz ve geleceğimiz,kabusumuz ve rüyamız, nerede başladığımız ve nerede bitirdiğimiz ve sevdiğimiz ülkemiz hakkındadır.Bizi ileriye taşıyacak yol eğitimdir. Biz geçmişimizi öğrenmeliyiz, geçmişimizden ders çıkarmalıyız.” (Yaşamımdan Süzülen Afrika sayfa 326)

Hotel Ruanda...

1994 yılı Ruanda'daki soykırımı konu alan Hotel Rwanda/Hotel Ruanda'yı seyrettik dün akşam.

Katliamdan 10 sene sonra 2004 yılında çekilen, Kanadalı, İngiliz, İtalyan ve Güney Afrikalı firmaların ortak yapımı olan filmin yönetmeni Terry George. Filmin başrol oyuncusu Don Cheadle. Ruanda'nın başkenti Kigali'deki bazı çekimler dışında filmin büyük bölümü Güney Afrika'da çekilmiş.

Senaryosu Ruanda Katliamı'ndaki gerçek olaylara dayanan filmin konusu Ruanda'da 1994 yılında Hutu ve Tutsi etnik grupları arasında çıkan ve yaklaşık 1.000 000 Tutsi ve ılımlı Hutuların (Tutsileri evlerinde barındıran Hutular) yaşamını kaybetmesiyle sona eren şiddet olayları ve katliamı konu alıyor.

Ana karakter Kigali'deki Hôtel des Mille Collines'in (Kigali'de bizim de kalacağımız hotel) müdürü olan Hutu kökenli Paul Rusesabagina'dır.

Filmin konusu şöyle:

Hôtel des Mille Collines'in müdürü, Hutu kabilesinden Paul Rusesabagina'ın eşi Tatiana Tutsi. Katliam başladığında öncelikle kendi ailesini kurtarmaya çalışsa da durumun vahametinin farkına varınca kendi ailesinin yanı sıra kurtarabildiği tüm Tutsi ve Hutu mültecileri kurtarmaya çalışır Paul. Komşularıyla birlikte ailesini otele götürmesinden sonra birçok Tutsi ve Hutu mülteciyi de otele kabul eder. Otel neredeyse bir mülteci kampına dönerken, daha önceleri kurduğu ilişkilerini kullanarak oteldeki insanları korumaya çalışır ve sonuç olarak 1268 mültecinin hayatını kurtarır. Film oteldeki mülteciler ile birlikte Rusesabagina'nın ailesinin Tutsi isyancılarının hakim olduğu taraftaki bir mülteci kampına kaçması ve buradan Tanzanya'ya doğru hareket etmeleri ile son bulur.

Mülteciler günümüzde Tanzanya, Uganda, Kenya, Kongo ve Belçika olmak üzere birçok ülkeye dağılmış durumdalar. Paul, eşi, çocukları ve eşinin iki yeğeniyle Belçika'da yaşamakta.
Bu çerçeve hikâyenin yanı sıra, Ruanda Katliamı'na dair birçok bilgi sunulmakta filmde. Ayrıca olaya uluslararası tepkinin çok düşük düzeyde kalması, BM ve Batılı güçlerin katliam karşısındaki tavırları büyük oranda eleştiriliyor. Oteldeki insanlar kendilerini kurtarmak için geldiklerini sandığı Fransız ve diğer Avrupa devletleri askerlerinin Avrupa ülkeleri vatandaşlarını ülkelerine sağ salim götürmek amaçlı geldiklerini öğrenmeleriyle yaşadıkları hayal kırıklığı hayli çarpıcı.

Oyuncular:

Don Cheadle – Paul Rusesabagina
Sophie Okonedo – Tatiana Rusesabagina
Nick Nolte – Albay Oliver
Fana Mokoena – General Augustin Bizimungu
Joaquin Phoenix – Jack
Jean Reno - Bay Tillens

Bu bilgiler ışığında Ruanda'ya gitmeye hazırız...

Sisteki Goriller...

Ay sonu Ruanda yolcusuyuz.

Gerek 1994'deki Tutsi kabilesi ve ılımlı Hutulardan yaklaşık 1.000.000 kişinin katledildiği yerleri gezip bilgi toplayacağız, gerekse Uganda, Ruanda ve Kongo sınırındaki volkanik bölgede dünya üzerinde sayıları sadece 600 adet kalan, tükenmeye yüz tutmuş gorilleri görmek için Goril Safari yapacağız, son gün de altın renkli Golden Monkey leri görmeye doğal ortamlarında yürüyüşe çıkacağız.

Ruanda tarihi ve goriller ile ilgili gerek interneti gerekse kitapları karıştırmaya başladım. Bu arada da Ruanda'daki katliam ile ilintili Hotel Ruanda filmiyle antropolog Dian Fossey'in hayatından bir kesiti anlatan gorillerle ilgili film Sisteki Goriller filmini temin ettik.

Dün akşam Sisteki Gorilleri seyrettik. Bu akşam da sıra Hotel Ruanda'da.

Sisteki Goriller'in konusu şöyle;
Antropolog Dian Fossey’nin Afrika’nın derinliklerinde nadir bulunan dağ gorilleri üzerine çalışmaya başlar. Onlarla ilişki kurmayı öğrenir. Ama artık akademik ilgisinin ötesinde gorillere ilgi duymakta ve hayatını tehlikeye atma pahasına hayvan tüccarlarına ve yasak avcılık yapanlara karşı mücadele etmektedir.

Nesli neredeyse tükenme noktasına gelen dağ gorilleri 1970′lerde Amerikalı Dian Fossey’in çabaları sonucu kurtarılmış. Fossey, 1967′de bilimsel bir gezi için geldiği Zaire’de(eski Kongo) gorilleri izlemeye başlamış, kısa bir süre sonra Ruanda’da Karisoke Goril Araştırma Merkezi'ni kurmuş ve tam 18 yıl, herkesten uzak, izole bir şekilde gorilleri incelemiş.

Yaptığı çalışmaları Sisteki Goriller adlı bir kitapta toplamış. Dian Fossey 1985 yılında kimliği bilinmeyen kişiler tarafından Virunga dağlarındaki kulübesinde öldürülmüş. Öldürenlerin hayvan kaçakçıları olduğu düşünülüyor, dava bugüne kadar çözülememiş. Dian Fossey, o güne kadar insanları yanlarına hiçbir şekilde yaklaştırmayan gorillerin davranışlarını incelemiş.

Dağ gorillerinin sayıları bugün sadece 600 civarında. Bunların 300 kadarı Ruanda sınırları içinde yaşıyorlar. Goriller, maymunlardan sonra insana en yakın memeliler. Yaşam süreleri 40-50 sene kadar, erkekleri olgunluğa 16 yaşı civarında, dişileri ise 9 yaşından sonra. Erkek goriller 15-17 yaşına eriştiğinde sırtları beyazlıyor, bundan sonra gümüşsırt olarak adlandırılıyorlar.

Sürülerin çoğunluğu bir gümüşsırt erkek ve birden fazla dişiden oluşuyor. Sürünün büyüklüğü genelde 5 ila 30 bireyle sınırlı . Az sayıda grupta ise birden fazla erkek bulunuyor, sürünün lideri yine en güçlü gümüşsırt oluyor. Dişi goriller 100 kilo kadarken gümüşsırt erkekler 160 kilo ve üstü geliyorlar. Yiyecek olarak ot ve meyveleri tercih ediyorlar, nadir olarak böcek yedikleri de oluyor. Yüksek bölgelerde, 2500-4000 metre arasında yaşıyorlar.

Bu demek oluyor ki bizim de onlara ulaşabilmemiz için 2500 ile 4000 metreye tırmanmamız gerekecek.
Eh, karar verildi bir kere. Gereği neyse yapılacaktır...